Hakaret Suçu (TCK m.125): Cezası, Nitelikli Haller ve Alenen İşlenmesi

Suçun tanımı ve cezası

Bir kimseye onur, şeref ve saygınlığını rencide edebilecek nitelikte somut bir fiil veya olgu isnat eden veya sövmek suretiyle bir kimsenin onur, şeref ve saygınlığına saldıran kişi, üç aydan iki yıla kadar hapis veya adlî para cezası ile cezalandırılır (m.125/1). Mağdurun gıyabında hakaretin cezalandırılabilmesi için fiilin en az üç kişiyle ihtilat ederek işlenmesi gerekir.

Fiilin mağduru muhatap alan sesli, yazılı veya görüntülü bir iletiyle işlenmesi hâlinde de aynı ceza verilir (m.125/2).

Nitelikli haller ve artırım

Hakaret suçunun kamu görevlisine karşı görevinden dolayı; dinî, siyasi, sosyal, felsefi inanç, düşünce ve kanaatlerini açıklamasından, değiştirmesinden, yaymaya çalışmasından veya mensup olduğu dinin emir ve yasaklarına uygun davranmasından dolayı; kişinin mensup olduğu dine göre kutsal sayılan değerlerden bahisle işlenmesi hâlinde cezanın alt sınırı bir yıldan az olamaz (m.125/3). Hakaretin alenen işlenmesi hâlinde ceza altıda biri oranında artırılır (m.125/4). Kurul hâlinde çalışan kamu görevlilerine görevlerinden dolayı hakaret edilmesi hâlinde suç, kurulu oluşturan üyelere karşı işlenmiş sayılır; bu durumda zincirleme suça ilişkin hükümler uygulanır (m.125/5).

Sosyal medya ve uygulamada dikkat edilecekler

• Paylaşımın hedef aldığı kişinin belirlenebilir olması, ifadenin somut bir fiil isnadı mı yoksa sövme mi olduğu ve alenen işlenip işlenmediği değerlendirmede önemlidir.
• Eleştiri ve ifade özgürlüğü sınırları somut olaya göre değerlendirilir.
• Çevrim içi paylaşımlarda delillerin korunması ve ekran görüntülerinin usulüne uygun tespiti önem taşır; ayrıntılar için sosyal medyada hakaret ve tehdit rehberine bakılabilir.

Hem suçlama altında olanların hem de mağdurların hukuki destek alması gerekir; bu destek tarafımızca da sağlanabilir.

Profesyonel Destek Alınması

Bu konuda sürelerin kaçırılması, delillerin eksik sunulması veya usule aykırı işlem yapılması hak kaybına yol açabilir. Bu nedenle uyuşmazlığın başından itibaren bir avukattan profesyonel hukuki danışmanlık ve destek alınması, süreci avukat desteğiyle yürütmek gerekir. Bu destek Av. Hasan Alican Özbey ve Özbey Hukuk Bürosu tarafından da sağlanabilir. Bu ifade bir uzmanlık iddiası taşımaz ve tek başına vekâlet ilişkisi kurmaz; kapsam ve ücret yazılı olarak ayrıca belirlenir. Yalnızca yazılı görüş almak isteyenler için Yazılı Danışma Talebi sayfasına bakılabilir.

Yargıtay Kararlarından Örnekler

Aşağıdaki kararlar örnek olarak seçilmiştir; özetler karar metinlerinin ilgili bölümlerine dayanır. Her uyuşmazlık kendi koşullarında değerlendirilir, sonuç dosyadaki delillere göre değişebilir ve sonraki mevzuat değişiklikleri ayrıca kontrol edilmelidir.

• Yargıtay 18. Ceza Dairesi, 16.10.2017, E. 2015/41948, K. 2017/10909: Hakaret için sözlerin onur, şeref ve saygınlığı rencide edebilecek ağırlıkta olması gerektiği; “terbiyesizlik yapma” gibi kaba hitap tarzındaki sözlerin bu boyutta görülmediği, ceza infaz kurumunda aleniyet unsurunun oluşmadığı ve haksız tahrik (TCK m.29, m.129) bakımından olayın çıkış nedeninin tartışılması gerektiği belirtilmiştir. Karar metni
• Yargıtay 18. Ceza Dairesi, 11.09.2017, E. 2017/2409, K. 2017/8579: Hakaret suçunda haksız tahrik uygulanırken özel hüküm olan TCK m.129 yerine genel hüküm olan m.29’un uygulanması hukuka aykırı bulunmuş ve karar kanun yararına bozulmuştur. Karar metni