Dava zamanaşımı süreleri (m.66/1)
Kanunda başka türlü yazılmış olan hâller dışında kamu davası; ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda otuz yıl, müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda yirmi beş yıl, yirmi yıldan aşağı olmamak üzere hapis cezasını gerektiren suçlarda yirmi yıl, beş yıldan fazla ve yirmi yıldan az hapis cezasını gerektiren suçlarda on beş yıl, beş yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adlî para cezasını gerektiren suçlarda sekiz yıl geçmesiyle düşer.
Süre nasıl belirlenir?
- Sürelerin belirlenmesinde suçun kanunda yer alan cezasının yukarı sınırı göz önünde bulundurulur; seçimlik cezaları gerektiren suçlarda zamanaşımı bakımından hapis cezası esas alınır (m.66/4). Örneğin üst sınırı iki yıl olan hakaret suçunda (m.125/1) sekiz yıllık süre uygulanır.
- Dosyadaki mevcut deliller itibarıyla suçun daha ağır cezayı gerektiren nitelikli hâlleri de göz önünde bulundurulur (m.66/3).
- Fiili işlediği sırada on iki yaşını doldurmuş olup on beş yaşını doldurmamış olanlar hakkında bu sürelerin yarısı; on beş yaşını doldurmuş olup on sekiz yaşını doldurmamış olanlar hakkında üçte ikisi uygulanır (m.66/2).
Başlangıç, durma ve kesilme
Zamanaşımı, tamamlanmış suçlarda suçun işlendiği günden, teşebbüs hâlinde kalan suçlarda son hareketin yapıldığı günden, kesintisiz suçlarda kesintinin gerçekleştiği ve zincirleme suçlarda son suçun işlendiği günden işlemeye başlar; çocuklara karşı üstsoy veya bunlar üzerinde hüküm ve nüfuzu olan kimseler tarafından işlenen suçlarda çocuğun on sekiz yaşını bitirdiği günden itibaren işler (m.66/6).
Soruşturma ve kovuşturmanın izin veya karar alınmasına ya da başka bir merciide çözülmesi gereken bir meselenin sonucuna bağlı olduğu hâllerde, ayrıca hakkında kaçak olduğu kararı verilen failler için bu karar kaldırılıncaya kadar zamanaşımı durur (m.67/1).
Şüpheli veya sanıklardan birinin savcı huzurunda ifadesinin alınması veya sorguya çekilmesi, tutuklama kararı verilmesi, iddianame düzenlenmesi ve sanıklardan bir kısmı hakkında da olsa mahkûmiyet kararı verilmesi dava zamanaşımını keser; süre yeniden işlemeye başlar. Kesilme hâlinde süre, ilgili suça ilişkin kanunda belirlenen sürenin en fazla yarısına kadar uzar (m.67/2-4).
Uygulamada dikkat edilecekler
Zamanaşımının dolup dolmadığı; fiil tarihi, kesme nedenleri ve suçun hukuki nitelendirmesine göre belirlendiğinden her dosyada ayrıca hesaplanmalıdır. Zamanaşımı itirazının ne zaman ve nasıl ileri sürüleceği konusunda hukuki destek alınması gerekir; bu destek tarafımızca da sağlanabilir.
Profesyonel Destek Alınması
Bu konuda sürelerin kaçırılması, delillerin eksik sunulması veya usule aykırı işlem yapılması hak kaybına yol açabilir. Bu nedenle uyuşmazlığın başından itibaren bir avukattan profesyonel hukuki danışmanlık ve destek alınması, süreci avukat desteğiyle yürütmek gerekir. Bu destek Av. Hasan Alican Özbey ve Özbey Hukuk Bürosu tarafından da sağlanabilir. Bu ifade bir uzmanlık iddiası taşımaz ve tek başına vekâlet ilişkisi kurmaz; kapsam ve ücret yazılı olarak ayrıca belirlenir. Yalnızca yazılı görüş almak isteyenler için Yazılı Danışma Talebi sayfasına bakılabilir.
Sık Sorulanlar
Hakaret suçunda dava zamanaşımı kaç yıldır?
Hakaretin cezasının üst sınırı iki yıl olduğundan, beş yıldan fazla olmamak üzere hapis veya adlî para cezasını gerektiren suçlara ilişkin sekiz yıllık süre esas alınır (TCK m.66/1-e). Kesilme hâlinde süre en fazla yarısı kadar uzayabilir (m.67/4).
Zamanaşımı hangi işlemlerle kesilir?
Şüpheli veya sanığın savcı huzurunda ifadesinin alınması veya sorguya çekilmesi, tutuklama kararı verilmesi, iddianame düzenlenmesi ve mahkûmiyet kararı verilmesi dava zamanaşımını keser (m.67/2).
Çocuklar için zamanaşımı farklı mıdır?
Evet. On iki yaşını doldurmuş ancak on beş yaşını doldurmamış olanlar için sürelerin yarısı, on beş yaşını doldurmuş ancak on sekiz yaşını doldurmamış olanlar için üçte ikisi uygulanır (m.66/2).
Yargıtay Kararlarından Örnekler
Aşağıdaki kararlar örnek olarak seçilmiştir; özetler karar metinlerinin ilgili bölümlerine dayanır. Her uyuşmazlık kendi koşullarında değerlendirilir, sonuç dosyadaki delillere göre değişebilir ve sonraki mevzuat değişiklikleri ayrıca kontrol edilmelidir.
- Yargıtay Ceza Genel Kurulu, 25.04.2023, E. 2022/376, K. 2023/223: Bir yıldan üç yıla kadar hapis öngören nitelikli hırsızlık suçunda TCK m.66/1-e gereği 8 yıllık asli, m.67/4 gereği 12 yıllık kesintili dava zamanaşımı süresi uygulanmış; zamanaşımının yargılama sırasında dolmasının resen gözetileceği vurgulanmıştır. Karar metni
- Yargıtay 4. Ceza Dairesi, 27.01.2021, E. 2020/19893, K. 2021/2539: Zamanaşımını kesen ve durduran nedenlerin kanunda açıkça gösterilmesi gerektiği, bunların yorum veya kıyasla genişletilemeyeceği; hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı kesinleştiğinde zamanaşımının duracağı belirtilmiştir. Karar metni
Dosyanız için görüşme
Somut olayınızdaki süreleri ve belgeleri değerlendirmek için büroyla iletişime geçebilirsiniz.
Son güncelleme: 8 Ekim 2026. Süreler ve şartlar mevzuat ve içtihat gelişmeleriyle değişebilir; somut olay için dosyanın incelenmesi gerekir. Tüm rehber konuları